‘Museum Opsterlân is hét regionale museum van de gelijknamige Friese gemeente’, vertelt projectcoördinator Suzan van Loo. ‘We zitten in een voormalige lagere school uit 1887, midden in Gorredijk. Onze vaste collectie vertelt de geschiedenis van de regio aan de hand van diverse thema’s. Van geologie en archeologie tot veenwinning, handel, socialisme en de joodse geschiedenis. Daarnaast organiseren we regelmatig wisselende tentoonstellingen en evenementen. Denk aan workshops en lezingen.’
Van 5 september tot en met 31 december 2026 beleven bezoekers er de expositie ‘Koffer vol verhalen’. Het leven en werk van Friese dienstmeisjes staan daarin centraal. Het museum bouwde de tentoonstelling op uit gevonden brieven, dagboeken, portretten en persoonlijke verhalen. Drie levensverhalen krijgen de hoofdrol. Sophia uit Gorredijk vertrekt in 1892 naar Parijs. Volgens de familieoverlevering werkt zij daar als kamermeisje van actrice Sarah Bernhardt. Geertje verlaat om financiële redenen haar dorp Broek en gaat in Gorredijk werken. En het verhaal van Neeltje is gereconstrueerd uit de dagboeken van haar werkgever.
Een zaal vol opgestoken vingers
‘Meisjes gingen tot hun twaalfde naar school’, vertelt Van Loo. ‘Daarna moesten ze aan het werk. Rond 1900 was bijna 44 procent van de werkzame vrouwen in Nederland dienstbode, wasvrouw, kokkin of werkvrouw.. Het boek ‘Alstublieft mevrouw’ van Tialda Hoogeveen, over de geschiedenis van de Nederlandse dienstmeisjes, gaf de eerste inspiratie. In het voorjaar van 2025 nodigden wij haar uit voor een lezing in het museum. De zaal zat vol. Er werd gevraagd: wie kent zelf een verhaal over een dienstmeisje? Bijna alle vingers gingen de lucht in. Het idee voor de expositie was daarna snel geboren.’
